Gaziantep dahil 4 ilde kişisel veri operasyonu: 825 kişi hakkında soruşturma

Trafik kazası geçiren vatandaşların kişisel bilgilerini hukuka aykırı yollarla elde ettikleri ve mağdurları belirli hukuk büroları ile hasar danışmanlık şirketlerine yönlendirdikleri ileri sürülen yapılara yönelik geniş kapsamlı operasyon başlatıldı.

Adalet Bakanı Akın Gürlek’in açıkladığı soruşturma kapsamında, ısrarlı telefon aramaları ve yanıltıcı beyanlarla 253 bin kişiden vekâletname alındığı, yürütülen işlemler üzerinden 15,6 milyar lira haksız kazanç elde edildiği yönünde tespitlere ulaşıldı.

Olayla bağlantılı olduğu değerlendirilen 825 kişi hakkında soruşturma başlatılırken İstanbul, Ankara, Sakarya ve Gaziantep’te bulunan 6 avukatlık ofisi ile 20 şirkette eş zamanlı arama ve gözaltı işlemlerine geçildi.

Soruşturma, İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı Özel Soruşturma Bürosunun koordinasyonunda İstanbul İl Jandarma Komutanlığı tarafından yürütülüyor. Mali Suçları Araştırma Kurulu ile Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumunun incelemeleri de soruşturma dosyasına girdi.

Operasyon kapsamında kaç kişinin gözaltına alındığına ilişkin henüz kesin bir sayı açıklanmadı. Açıklanan 825 rakamı, gözaltına alınan kişi sayısını değil, olayla bağlantısı bulunduğu değerlendirilerek hakkında soruşturma başlatılan kişilerin toplamını ifade ediyor.

Trafik kazası mağdurlarının bilgileri nasıl kullanıldı?

Adalet Bakanı Akın Gürlek’in açıklamasına göre soruşturma, trafik kazası geçiren kişilerin bilgilerinin hukuka aykırı yollarla temin edildiğinin belirlenmesi üzerine derinleştirildi.

İddiaya göre kazazedelere ait bilgiler, bazı hukuk büroları ile hasar danışmanlık şirketlerine aktarıldı. Bu bilgileri alan kişiler veya şirket çalışanları, kazanın hemen ardından vatandaşlarla iletişime geçerek tazminat ve hasar işlemlerini takip edebileceklerini söyledi.

Soruşturmadaki tespitlerde vatandaşların ısrarlı biçimde arandığı ve bazı durumlarda yanıltıcı beyanlarla vekâletname vermeye yönlendirildiği ileri sürüldü. Bu yöntemle 253 bin kişiden vekâletname alındığı belirtildi.

Açıklamada, bütün vekâletnamelerin tek başına hukuka aykırı olduğuna yönelik bir değerlendirme yapılmadı. Soruşturmanın odağında, kişisel verilerin hangi yöntemle elde edildiği, vatandaşlarla nasıl iletişim kurulduğu, vekâlet ilişkisinin hangi koşullarda oluşturulduğu ve bu süreçten haksız kazanç sağlanıp sağlanmadığı bulunuyor.

Bakan Gürlek tarafından paylaşılan rakam ve değerlendirmeler soruşturma aşamasındaki tespitlere dayanıyor. Şüpheliler hakkındaki kesin hukuki durum, delillerin incelenmesi ve yargılama sürecinin tamamlanmasının ardından belli olacak.

15,6 milyar liralık haksız kazanç nasıl tespit edildi?

Soruşturmanın mali boyutunu MASAK ile SEDDK tarafından gerçekleştirilen incelemeler oluşturuyor. Bakan Gürlek’in açıklamasında, yapılan mali analizler sonucunda farklı meslek grupları ve şirketler arasındaki olağandışı para transferlerinin belirlendiği kaydedildi.

İncelemelerde bazı kolluk görevlileri, tahkim hakemleri, sigorta şirketi çalışanları, sigorta acenteleri, eksperler, kaporta ve boya ustaları ile servis çalışanlarına gerçekleştirilen para transferlerinin araştırıldığı açıklandı.

Bu para hareketlerinin kaynağı, gerekçesi ve soruşturmaya konu faaliyetlerle bağlantısı adli makamlar tarafından incelenecek. Söz konusu meslek gruplarında görev yapan herkesin soruşturma kapsamında bulunduğu yönünde bir açıklama yapılmadı. Tespitlerin yalnızca dosyada yer alan belirli kişiler ve para hareketleriyle ilgili olduğu anlaşılıyor.

Soruşturma makamlarının hesaplamasına göre incelenen yöntemlerle elde edildiği değerlendirilen haksız kazanç 15,6 milyar liraya ulaştı. Ancak bu tutarın kesinleşmiş bir mahkeme kararı olmadığı, yürütülen soruşturma kapsamında ulaşılan mali tespit olduğu özellikle vurgulanmalı.

Bakanlık açıklamasının ardından yayımlanan haberlerde de 253 bin kişiden vekâletname alındığı ve 15,6 milyar liralık haksız kazanç sağlandığı iddiasıyla 825 kişi hakkında soruşturma yürütüldüğü doğrulandı.

Gaziantep’te hangi adreslere operasyon düzenlendi?

Operasyonun yürütüldüğü iller arasında Gaziantep de bulunuyor. Açıklamaya göre İstanbul, Ankara, Sakarya ve Gaziantep’teki toplam 6 avukatlık ofisi ile 20 şirkette eş zamanlı arama ve gözaltı işlemleri başlatıldı.

Bununla birlikte Gaziantep’te kaç adresin arandığı, kaç şirket veya hukuk bürosunun soruşturma kapsamında olduğu ve kentte gözaltına alınan kişi sayısı henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.

Bu nedenle operasyonun Gaziantep ayağıyla ilgili olarak şu aşamada yalnızca kentin eş zamanlı işlemlerin gerçekleştirildiği dört il arasında bulunduğu kesin olarak biliniyor. Şirketlerin veya hukuk bürolarının isimleri de resmî açıklamada yer almadı.

Soruşturmanın ilerleyen aşamalarında Gaziantep’te gerçekleştirilen aramalarda ele geçirilen dijital materyaller, belgeler ve mali kayıtlara ilişkin yeni açıklamalar yapılması bekleniyor. Ancak resmî makamlar tarafından paylaşılmayan adres ve kişi bilgilerinin yayımlanması hem soruşturmanın gizliliği hem de masumiyet karinesi bakımından sakınca oluşturabilir.

825 kişi gözaltına mı alındı?

Hayır. Adalet Bakanı Akın Gürlek’in açıklamasında 825 kişinin gözaltına alındığı belirtilmedi. Bu kişiler hakkında olayla bağlantılı oldukları değerlendirmesiyle soruşturma başlatıldığı açıklandı.

Operasyon kapsamında arama ve gözaltı işlemlerinin başlatıldığı belirtilmesine rağmen gözaltına alınanların kesin sayısı henüz duyurulmadı. Dolayısıyla “825 kişi gözaltına alındı” veya “825 kişi yakalandı” şeklindeki ifadeler mevcut bilgilerle örtüşmüyor.

Soruşturma başlatılması, bir kişinin suçlu olduğunun kesinleştiği anlamına gelmiyor. Hakkında işlem yapılan kişilerin hukuki durumları; savcılık ifadeleri, elde edilen deliller, mali incelemeler ve mahkeme kararlarına göre belirlenecek.

Arama yapılan bir iş yeri veya hukuk bürosu hakkında da yargılama tamamlanmadan kesin suçlayıcı bir dil kullanılması doğru değil. Soruşturma kapsamında ileri sürülen eylemler iddia niteliğinde ve masumiyet karinesi bütün şüpheliler için geçerli.

Operasyonda hangi kurumlar görev aldı?

Soruşturmanın koordinasyonu İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı Özel Soruşturma Bürosu tarafından yürütülüyor. Operasyonun saha çalışmasını ise İstanbul İl Jandarma Komutanlığı gerçekleştiriyor.

Dosyanın mali ve sektörel inceleme bölümünde iki kurum öne çıkıyor:

• Mali Suçları Araştırma Kurulu, şüpheli para hareketleri ve finansal bağlantılar üzerinde inceleme yaptı.
• Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu, sigorta ve hasar süreçlerindeki işlemleri değerlendirdi.

Bu çalışmalar sonucunda bazı kamu görevlileri, sigorta sektörü çalışanları, tahkim hakemleri, eksperler, acenteler, servis personeli ve farklı meslek gruplarındaki kişilere yönelik olağandışı para transferleri tespit edildiği açıklandı.

Soruşturmanın, yalnızca kişisel verilerin elde edilme biçimiyle sınırlı kalmadığı görülüyor. Vekâletnamelerin alınma süreci, dosyaların belirli bürolara yönlendirilmesi, sigorta tahkim işlemleri ve para trafiğinin bütün olarak incelendiği anlaşılıyor.

Bakan Gürlek soruşturmayla ilgili ne söyledi?

Adalet Bakanı Akın Gürlek, vatandaşların kişisel verilerini hukuka aykırı yöntemlerle elde eden ve mağduriyetleri kazanç kapısına dönüştüren yapılara karşı mücadelenin sürdürüleceğini belirtti.

Gürlek, trafik kazalarının vatandaşların zor durumda bulunduğu ve hızlı karar vermek zorunda kalabildiği süreçler olduğuna dikkat çekerek kişisel veriler üzerinden haksız kazanç sağlamaya çalışanlara karşı hukukun bütün imkânlarının kullanılacağını ifade etti.

Mesleki veya kamusal yetkisini çıkar sağlamak amacıyla kullandığı tespit edilen kişilerin yargı önünde hesap vereceğini belirten Gürlek, hukuk hizmetlerinin çıkar ilişkilerinin aracına dönüştürülmesine izin verilmeyeceğini kaydetti.

Bakan Gürlek ayrıca soruşturmayı yürüten İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına, operasyonu gerçekleştiren İstanbul İl Jandarma Komutanlığına, MASAK ve SEDDK’ye teşekkür etti.