2026 Zekat Rehberi: Zekat Nasıl Hesaplanır, Kimler Vermekle Yükümlüdür?
İslam’ın beş temel şartından biri olan zekat, toplumsal dayanışmanın ve yardımlaşmanın en güçlü köprüsüdür. Özellikle mübarek Ramazan ayının gölgesinin üzerimize düştüğü bu günlerde, milyonlarca vatandaş "2026 zekat hesaplama" ve "zekat kimlere verilir" sorularının yanıtını arıyor. Diyanet İşleri Başkanlığı'nın kriterlerine göre şekillenen zekat ibadeti, sadece bir yardım değil, aynı zamanda bir kulluk borcudur. Peki, bu yıl zekat verirken nelere dikkat etmelisiniz? İşte adım adım zekat rehberi...
Zekat Nedir? Kimler Dinen Zengin Sayılır?
Zekat; kelime anlamı olarak temizlenme, çoğalma ve bereket demektir. Dini bir terim olarak ise, belirli bir mal varlığına sahip olan Müslümanların, mallarının bir kısmını Allah rızası için Kur'an'da belirtilen sınıflara vermesidir. Bir kişinin zekat vermekle yükümlü olması için "nisap" miktarına ulaşmış olması gerekir.
Nisap miktarı nedir? Diyanet ve fıkıh kaynaklarına göre asgari zenginlik ölçüsü olan nisap; altın için 80,18 gram, gümüş için 561 gram, hayvanlarda ise türüne göre (örneğin koyunda 40 adet) belirlenmiştir. Eğer borçlarınızdan ve asli ihtiyaçlarınızdan (ev, araba, mutfak masrafı vb.) fazla bu miktarda malınız varsa, dinen zengin sayılırsınız.
2026 Zekat Hesaplama: Adım Adım Nasıl Yapılır?
Zekat hesaplarken en çok merak edilen konu, hangi malların kapsama girdiğidir. Hesaplama yaparken şu adımları izlemelisiniz:
Mevcut Varlığınızı Belirleyin: Elinizdeki nakit para, banka hesaplarındaki tutarlar, altınlar, dövizler, ticaret malları ve kira getiren mülklerin gelirlerini toplayın.
Borçları Çıkarın: Zekat yılı içerisinde ödemeniz gereken borçları bu toplamdan düşmelisiniz.
Kalan Miktarı Kontrol Edin: Elde kalan net miktar 80,18 gram altın değerinin üzerindeyse zekat farz olmuştur.
Kırkta Bir Kuralı: Toplam net varlığınızın %2,5 (1/40) oranını zekat olarak ayırmanız gerekir.
Zekat Ne Zaman Verilir? Ramazan'ı Beklemek Şart mı?
Toplumda genel bir kanı olarak zekatın sadece Ramazan ayında verileceği düşünülse de, aslında zekatın belli bir zamanı yoktur. Malın üzerinden bir kameri yılın geçmiş olması yeterlidir. Ancak Ramazan ayındaki katlanan sevaplar nedeniyle Müslümanlar bu ayı tercih etmektedir. Diyanet'in uyarısına göre; zekat bir borçtur ve borç bir an önce ödenmelidir. Bu nedenle yükümlü olanların vakit kaybetmeden ihtiyaç sahiplerine ulaşması önem arz eder.
Zekat Kimlere Verilir? Kur'an-ı Kerim'de Belirtilen 8 Sınıf
Tevbe Suresi 60. ayette zekatın verileceği kişiler net bir şekilde sınırlandırılmıştır. Zekat şu gruplara verilebilir:
Fakirler ve miskinler (ihtiyaç sahipleri),
Zekat toplama memurları,
Müellefe-i kulub (kalbi İslam'a ısındırılacak olanlar),
Borçlular,
Kölelikten kurtulacak olanlar,
Allah yolunda olanlar (ilim talebeleri vb.),
Yolda kalmış yolcular.
Önemli Not: Kişi; annesine, babasına, büyükanne ve büyükbabasına, çocuklarına ve torunlarına zekat veremez. Eşler de birbirine zekat veremezler.
Zekat Vermenin Şartları Nelerdir? (Nâmî Mal Detayı)
Bir malın zekata tabi olması için sadece nisap miktarına ulaşması yetmez, aynı zamanda "nâmî" yani artıcı/üreyici olması gerekir. Ticaret malları, hayvanlar ve nakit para artıcı özellik taşır. Ayrıca malın üzerinden tam bir yıl geçmesi (havelânü'l-havl) şarttır. Ancak günümüzde kira gelirleri gibi düzenli akarlar da diğer birikimlerle birleştirilerek zekat hesabına dahil edilmektedir.
2026 Diyanet Zekat ve Fitre Açıklaması
Her yıl olduğu gibi 2026 yılında da Diyanet İşleri Başkanlığı, fitre (sadaka-i fıtır) miktarını günlük asgari gıda ihtiyacına göre güncelleyecektir. Zekat ise altın fiyatlarına endeksli olduğu için o günkü piyasa değeri üzerinden hesaplanmalıdır.
Zekat Mükellefi miyim? (3 Adımlı Kontrol)
BORÇLARI ÇIKAR: Şahsi borçlarını ve 1 aylık temel geçim giderini kenara ayır. ❌
VARLIĞI TOPLA: Eldeki nakit + Altın/Döviz + Ticaret Malı + Alacaklar. ✅
KIYASLA: Toplam varlığın 80,18 gr altın değerinden (2026 güncel kur) fazla mı?
Cevap EVET ise: Toplam rakamı 40'a böl, çıkan sonuç senin zekat miktarındır! ?
Zekat ibadeti, sadece malı eksiltmez; aksine manevi bir huzur ve malda bereket sağlar. "Komşusu açken tok yatan bizden değildir" düsturuyla, bu mübarek günlerde zekatlarınızı doğru ellere ulaştırmayı ihmal etmeyin.



Yorum Yazın
E-posta hesabınız sitede yayımlanmayacaktır. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişdir.